Συνύπαρξη γονέων και παιδιών

Ποια είναι τα 7 σημεία κλειδιά για μια υγιή οικογενειακή ζωή τον 21ο αιώνα μέσα σε μια απόλυτα ψηφιακή εποχή.

 

Η οικογένεια δεν είναι στατική, εξελίσσεται, δοκιμάζεται και μεταμορφώνεται. Οι γονείς, ως κύρια μέλη της οικογένειας, έχουν τη δύναμη να επιλέξουν να γίνουν ενεργοί παράγοντες στην αλλαγή αυτή.

Επιμέλεια: Κλαίρη Αλεξιάδου

Επενδύοντας στην επικοινωνία, στη ρουτίνα, στη διαχείριση της τεχνολογίας, στην ψυχική υγεία, στις αξίες και στην ευελιξία, χτίζουμε μια οικογενειακή ζωή με περισσότερη σύνδεση, ευτυχία και ασφάλεια.

Η οικογένειά μας είναι ο πυρήνας της ζωής μας και οι γονείς αναλαμβάνουν τον ρόλο του οδηγού, του υποστηρικτή και του προτύπου.

Σε μια εποχή που οι αλλαγές είναι ραγδαίες, από την τεχνολογία, την εργασία εξ αποστάσεως και τα social media, έως τις έννοιες της «υγιούς οικογένειας» και του «χρόνου με τα παιδιά», χρειαζόμαστε στρατηγική, συνειδητότητα και συλλογική δράση για να χτίσουμε μια αρμονική οικογενειακή καθημερινότητα.

Σ’ αυτό το άρθρο, θα εξετάσουμε επτά βασικά «κλειδιά» για μια πιο ενδυναμωμένη οικογένεια, με έμφαση στην επικοινωνία, τη διαχείριση της τεχνολογίας και τον χρόνο μαζί.

1. Καλλιέργεια ανοιχτής επικοινωνίας

Να θυμάστε, τα παιδιά βλέπουν τα πάντα. Η καλή επικοινωνία είναι η βάση για κάθε υγιή οικογένεια. Όταν ενθαρρύνουμε τα παιδιά μας να εκφράζουν σκέψεις, συναισθήματα και ανησυχίες, δημιουργώντας παράλληλα και «χρόνο με τα παιδιά μας», χτίζουμε εμπιστοσύνη και συναισθηματική ασφάλεια.
Τι μπορούμε να κάνουμε

• Θέτουμε καθημερινό «χρόνο για συζήτηση» χωρίς κινητά ή περισπασμούς.
• Ακούμε ενεργητικά τα παιδιά μας, επιτρέποντας να μιλήσουν χωρίς διακοπές.
• Δίνουμε το παράδειγμα: συζητάμε κι εμείς για τα αισθήματά μας με ειλικρίνεια.

Με αυτό τον τρόπο ενισχύουμε την αίσθηση ότι η οικογένεια είναι «ασφαλές χώρος» συναισθημάτων.

2. Οριοθέτηση, συνέπεια & σύγχρονη οικογένεια

Τα παιδιά χρειάζονται όρια, όχι ως καταπίεση, αλλά ως κουμπιά ασφάλειας που τα βοηθούν να αναπτύσσονται. Όταν θέτουμε σαφή «κανόνες οικογένειας» (όπως ώρες ύπνου, χρήση οθονών κ.λ.π.) και τους τηρούμε, η έννοια της «υγιούς οικογένειας» γίνεται βιώσιμη.
Πρακτικές συμβουλές

• Συμφωνούμε μαζί με τα παιδιά για τους βασικούς κανόνες: π.χ. «μία ώρα σε οθόνη» ή «δείπνο χωρίς κινητά».
• Είμαστε συνεπείς, η συνέπεια δείχνει ότι οι κανόνες έχουν πραγματικό νόημα.
• Αναγνωρίζουμε και ενισχύουμε τις θετικές συμπεριφορές, όχι μόνο τις αρνητικές.

Με αυτόν τον τρόπο η οικογένεια μας λειτουργεί με σταθερότητα και αξιοπιστία.

3. Χρόνος ποιότητας με τα παιδιά, η σύγχρονη προτεραιότητα

Σήμερα ακούμε όλο και πιο συχνά τη φράση «χρόνος με τα παιδιά». Δεν αρκεί απλώς να είμαστε «μαζί», χρειάζεται να είμαστε παρόντες. Μια σύντομη αλλά ουσιαστική δραστηριότητα μαζί μπορεί να έχει μεγαλύτερη αξία από πολλές ώρες κοινής παρουσίας δίχως επικοινωνία/επαφή.
Ιδέες για «χρόνο ποιότητας» με τα παιδιά

• Εβδομαδιαία «οικογενειακή βραδιά» με επιτραπέζιο παιχνίδι ή ταινία της αρεσκείας των παιδιών.
• Κοινή μικρή εκδρομή / περίπατος, χωρίς τεχνολογικά μέσα και αποσπάσεις.
• Μαζί μαθαίνουμε κάτι καινούργιο (π.χ. μαγείρεμα, χειροτεχνία), ενισχύοντας την αίσθηση ότι «είμαστε μια ομάδα».

Ο χρόνος αυτός καλλιεργεί σύνδεση, σεβασμό και αναμνήσεις που χτίζουν την οικογενειακή ταυτότητα.

4. Τεχνολογία & οθόνες: Διαχείριση, όχι απαγόρευση

Η τεχνολογία είναι αναπόφευκτη σήμερα, τόσο στη ζωή μας ως γονείς, όσο και της οικογένειάς μας. Αντί να την αντιμετωπίζουμε ως εχθρό, πρέπει να την κάνουμε σύμμαχο για μια «υγιή οικογένεια». Το σημαντικό σε αυτό είναι η καλή διαχείριση των μέσων και όχι η «σκληρή» απαγόρευση.
Πως μπορείτε να το πετύχετε

• Θέτουμε «ώρες χωρίς οθόνες» για την οικογένεια (π.χ. κατά το δείπνο, διαβάζοντας ένα παραμύθι κ.λ.π.).
• Συζητάμε με τα παιδιά για την διαδικτυακή ασφάλεια και την υπεύθυνη χρήση των μέσων.
• Γινόμαστε πρότυπα: Το Α και το Ω είναι να χρησιμοποιούμε και εμείς υπεύθυνα τις συσκευές μας. Έτσι τα παιδιά μας αντιγράφουν και μαθαίνουν.

Με αυτόν τον τρόπο, η τεχνολογία διατηρεί την θέση της, ενώ παράλληλα ενισχύει τη σύνδεση μας με τα παιδιά, αντί να την υπονομεύει.

5. Συναισθηματική ενδυνάμωση & ψυχική υγεία για όλη την οικογένεια

Η οικογενειακή ζωή δεν είναι μόνο χαρές, πολύ συχνά περιλαμβάνει για τα παιδιά και προκλήσεις όπως άγχος, στρες, αλλαγές, ένταση και μικρές κρίσεις. Εμείς ως γονείς δεν έχουμε μόνο την ευθύνη να φροντίζουμε τα παιδιά, αλλά πρωταρχικά τον εαυτό μας. Ώστε να διατηρούμε αρχικά την δική μας ψυχική ηρεμία και στην συνέχεις μια «υγιή οικογένεια».
Σημεία κλειδιά

• Ζητάμε βοήθεια (φίλους, κοινότητα, επαγγελματία) όταν αισθανόμαστε υπερφορτωμένοι.
• Διδάσκουμε στα παιδιά να αναγνωρίζουν και να εκφράζουν τα συναισθήματα τους, αλλά πρέπει και εμείς να το κάνουμε.
• Θέτουμε ρεαλιστικούς στόχους για την καθημερινότητα μας, χωρίς να επιδιώκουμε την «τέλεια οικογένεια».

Με αυτή τη στάση μπορούμε να χτίσουμε μια οικογένεια με ανθεκτικότητα και όχι με εξάντληση στα προβλήματα και τις τυχόν εντάσεις.

6. Οικογενειακές αξίες, παράδοση & σύγχρονη ταυτότητα

Η παράδοση, οι αξίες και οι ρουτίνες πάντα έπαιζαν και θα παίζουν ρόλο στην οικογένεια. Στη σύγχρονη εποχή, αυτές οι «ρίζες» μπορούν να μας βοηθήσουν να κρατήσουμε την ταυτότητά μας ως οικογένεια, ενώ ταυτόχρονα να εξελισσόμαστε. Η έννοια της «οικογένειας» δεν είναι κάτι απλό ή στατικό, είναι η ουσία και όλη η φιλοσοφία πίσω από ανιδιοτελή αγάπη, συνύπαρξη και συμπόρευση.
Τι να ενσωματώσουμε

• Ρουτίνες όπως «μετά το δείπνο συζήτηση και απολογισμός της ημέρας» ή «Κυριακάτικη οικογενειακή βόλτα».
• Εξηγήσεις στις αξίες μας (σεβασμός, ειλικρίνεια, αλληλεγγύη) μέσα από καθημερινές πράξεις.
• Δραστηριότητες που ενώνουν τις γενιές (π.χ. επίσκεψη σε παππού/γιαγιά, κοινό παιχνίδι με μεγαλύτερα παιδιά, παιχνίδια και συνήθειες που μάθαμε εμείς ως παιδιά).

Με αυτόν τον τρόπο η οικογένειά μας γίνεται ένα ζωντανό «κομβικό σημείο»  σχέσεων και μεταφοράς αξιών, παραδόσεων και οικογενειακής ταυτότητάς.

7. Ευελιξία και προσαρμοστικότητα, η νέα απαίτηση της οικογενειακής ζωής

Οι αλλαγές, τεχνολογικές, κοινωνικές, εργασιακές, έφεραν πολλές νέες συνθήκες στη ζωή μας και την οικογένεια του σήμερα. Έτσι, η ευελιξία αποτελεί πλέον ένα βασικό στοιχείο για μια «υγιή οικογένεια». Όταν εμείς προσαρμοζόμαστε, όλη η οικογένεια  θα προσαρμοστεί και θα κερδίζει σε ανθεκτικότητα.

Προτάσεις

• Προσαρμοζόμαστε σε οτιδήποτε «νέο και καινούργια». Π.χ. αν η εργασία ή η εκπαίδευση των παιδιών απαιτεί χρήση τεχνολογίας ή άλλες αλλαγές.
• Δημιουργούμε πάντα μια «εναλλακτική λύση» “πλάνο Β” για τη ρουτίνα μας. Για παράδειγμα, αν ένα παιδί αρρωστήσει, αλλάξει σχολείο ή χρειαστεί εμείς να αλλάξουμε δουλειά.
• Διατηρούμε τις θετικές μας συνήθειες, αλλά δεν πρέπει να φοβόμαστε να τις αλλάξουμε αν πλέον δε μας βολεύουν ή δεν μας εξυπηρετούν.

Έτσι, όλη η οικογένεια μαθαίνει να αλλάζει βάση απαιτήσεων και εξελίσσεται μαζί όσο περνάει ο χρόνος.

Να θυμάστε…  

«Η οικογένεια μας δεν είναι απλώς το βασικό σημείο εκκίνησής, είναι το σημείο αναφοράς όλης της καθημερινότητάς μας!»