Παχυσαρκία & καρκίνος του μαστού: Η αόρατη σύνδεση

Η παχυσαρκία συνδέεται με αυξημένο κίνδυνο καρκίνου του μαστού μέσα από ορμονικές και μεταβολικές διεργασίες. Ένα επιστημονικό βλέμμα στη σύνθετη αυτή σχέση.

 

Η σχέση ανάμεσα στην παχυσαρκία και τον καρκίνο του μαστού είναι ένα θέμα που απασχολεί όλο και περισσότερο την ιατρική κοινότητα. Δεν πρόκειται απλώς για έναν στατιστικό συσχετισμό, αλλά για μια πολύπλοκη αλληλεπίδραση ορμονών, μεταβολισμού και τρόπου ζωής.

Καθώς η επιστήμη ερευνά σε βάθος αυτούς τους μηχανισμούς, αναδεικνύεται πώς το σωματικό βάρος μπορεί να επηρεάσει την υγεία και τον κίνδυνο εμφάνισης σοβαρών ασθενειών.

Το υπερβολικό σωματικό βάρους, έχει συνδεθεί με τον αυξημένο κίνδυνο ορισμένων τύπων καρκίνου, ανάμεσά τους και ο καρκίνος του μαστού. Όμως, οι υπέρβαρες ή παχύσαρκες γυναίκες που έχουν περάσει στην εμμηνόπαυση διατρέχουν ακόμη μεγαλύτερο κίνδυνο καρκίνο του μαστού.

Ο αυξημένος λιπώδης ιστός στο σώμα, αυξάνει τα επίπεδα των οιστρογόνων, την ίδια ώρα που η ινσουλίνη των υπέρβαρων και παχύσαρκων ατόμων τείνει να είναι αυξημένη. Τόσο τα αυξημένα οιστρογόνα, όσο και η αυξημένη ινσουλίνη, αυξάνουν τον κίνδυνο καρκίνου του μαστού.

Παρόλο που η έρευνα δείχνει ότι υπάρχει κάποια σχέση ανάμεσα στο αυξημένο σωματικό λίπος και τον καρκίνο του μαστού, η παχυσαρκία και ο καρκίνος είναι δύο περίπλοκες καταστάσεις.

Υπάρχει μια αλληλεπίδραση ανάμεσα στη γενετική, στο περιβάλλον που ζουν οι άνθρωποι και τον τρόπο ζωής τους, που καθιστά δύσκολο τον εντοπισμό μιας σχέσης αιτίας και αποτελέσματος μεταξύ τους.

Πώς συνδέεται η παχυσαρκία με τον καρκίνο του μαστού;

Σύμφωνα με την υπάρχουσα έρευνα, υπάρχει κάποια σχέση ανάμεσα στην παχυσαρκία και τον αυξημένο κίνδυνο εμφάνισης καρκίνου του μαστού, κυρίως στις γυναίκες που έχουν περάσει στην εμμηνόπαυση.

Ωστόσο, δεν έχει αποδειχθεί ότι η παχυσαρκία είναι αυτή που προκαλεί καρκίνο του μαστού. Αντίθετα, έχει διαπιστωθεί ότι υπάρχουν και άλλοι παράγοντες που σε συνδυασμό με την παχυσαρκία αυξάνουν τον κίνδυνο καρκίνου του μαστού.

Ορισμένες μελέτες έχουν διαπιστώσει ότι οι γυναίκες που πήραν βάρος στην ενήλικη ζωής τους, διατρέχουν μεγαλύτερο κίνδυνο καρκίνου του μαστού, από τις γυναίκες που ήταν παχύσαρκες από την παιδική τους ηλικία.

Ενώ, άλλες μελέτες έχουν δείξει ότι το αυξημένο λίπος γύρω από την περιοχή της μέσης, αυξάνει τον κίνδυνο καρκίνου του μαστού περισσότερο από το επιπλέον λίπος στους μηρούς και τους γοφούς.

Σε κάθε περίπτωση, η παχυσαρκία έχει συνδεθεί με τον αυξημένο κίνδυνο καρκίνου του μαστού για τους εξής λόγους:

Ορμονικές αλλαγές

Το επιπλέον σωματικό λίπος αυξάνει τα επίπεδα των αυξητικών ορμονών του σώματος, οι οποίες ωθούν τα κύτταρα να διαιρούνται σε πιο τακτική βάση, γεγονός που αυξάνει τον κίνδυνο ανάπτυξης καρκινικών κυττάρων.

Την ίδια ώρα, τα λιποκύτταρα, συμβάλλουν στην παραγωγή οιστρογόνων και η ύπαρξη μεγάλου αριθμού λιποκυττάρων, συνεπάγεται την αυξημένη παραγωγή οιστρογόνων. Αυτό με τη σειρά του αυξάνει τον κίνδυνο εμφάνισης καρκίνου του μαστού που είναι θετικός στους ορμονικούς υποδοχείς (HR-θετικός ή HR+).

Μετά την εμμηνόπαυση, ο λιπώδης ιστός των γυναικών, γίνεται ο κυρίαρχος τρόπος παραγωγής οιστρογόνων, πράγμα που σημαίνει ότι οι παχύσαρκες γυναίκες που έχουν περάσει στην εμμηνόπαυση, έχοντας περισσότερο λιπώδη ιστό, έχουν υψηλότερα επίπεδα οιστρογόνων στο σώμα τους από τις εμμηνοπαυσιακές γυναίκες που έχουν κανονικό βάρος, οπότε ο κίνδυνος να αναπτύξουν καρκίνο του μαστού είναι μεγαλύτερος.

Επιπρόσθετα, η παχυσαρκία μπορεί να αυξήσει τα επίπεδα της ινσουλίνης και της ινσουλίνης αυξητικού παράγοντα-1 (IGF-1), γεγονός που επίσης συμβάλλει στον αυξημένο κίνδυνο καρκίνου του μαστού.

Εμφάνιση φλεγμονής

Τα κύτταρα του ανοσοποιητικού συστήματος, τείνουν να συσσωρεύονται στις περιοχές όπου υπάρχουν περισσότερα λιποκύτταρα, αυξάνοντας την φλεγμονή. Η φλεγμονή ωθεί τα κύτταρα να διαιρούνται γρηγορότερα, αυξάνοντας τον κίνδυνο ανάπτυξης καρκινικών όγκων, με την πάροδο του χρόνου.

Η παχυσαρκία αυξάνει τον κίνδυνο καρκίνου του μαστού;

Η παχυσαρκία αυξάνει σημαντικά τον κίνδυνο ανάπτυξης καρκίνου του μαστού. Σύμφωνα με τα ερευνητικά δεδομένα, συγκριτικά με τις γυναίκες που έχουν φυσιολογικό σωματικό βάρος, οι παχύσαρκες γυναίκες διατρέχουν:

• 0,8 φορές μεγαλύτερο κίνδυνο εμφάνισης καρκίνου του μαστού κατά την προεμμηνόπαυση
• 1,2– 1,4 φορές μεγαλύτερο κίνδυνο εμφάνισης καρκίνου του μαστού μετά την εμμηνόπαυση

Επιπλέον, η παχυσαρκία αυξάνει τον κίνδυνο μετάστασης ή επανεμφάνισης του καρκίνου του μαστού μετά τη θεραπεία. Οι παχύσαρκες ή υπέρβαρες γυναίκες:

• Τείνουν να έχουν μεγαλύτερους πρωτοπαθείς όγκους τη στιγμή της διάγνωσης
• Διατρέχουν μεγαλύτερο κίνδυνο μεταστάσεων στους λεμφαδένες
• Διατρέχουν 46% μεγαλύτερο κίνδυνο μετάστασης σε απομακρυσμένες περιοχές του σώματός τους
• Έχουν περίπου 30% αυξημένο κίνδυνο υποτροπής
• Έχουν αυξημένο κίνδυνο να εμφανίσουν και δεύτερο τύπο καρκίνου

Πώς θεραπεύεται ο καρκίνος του μαστού σε παχύσαρκα άτομα;

Η πορεία της θεραπείας για τον καρκίνο του μαστού προσαρμόζεται σε κάθε άτομο ξεχωριστά, είτε έχει παχυσαρκία, είτε όχι. Όμως, τόσο τα παχύσαρκα, όσο και τα άτομα κανονικού βάρους, λαμβάνουν τα ίδια είδη θεραπείας.

Οι θεραπείες για τον καρκίνο του μαστού είναι οι ακόλουθες:

• Χειρουργική επέμβαση (μαστεκτομή, Ογκεκτομή, Ανακατασκευή)
• Ακτινοθεραπεία
• Χημειοθεραπεία

Για ποιους τύπους καρκίνου διατρέχουν μεγαλύτερο κίνδυνο τα παχύσαρκα άτομα;

Η παχυσαρκία αυξάνει τον κίνδυνο και άλλων τύπων καρκίνου, πέραν από τον καρκίνο του μαστού, όπως:

• Καρκίνος της μήτρας
• Καρκίνος του προστάτη
• Καρκίνος του παγκρέατος
• Καρκίνος της χοληδόχου κύστης
• Καρκίνος του θυρεοειδούς
• Καρκίνος του παχέος εντέρου ή καρκίνος του ορθού
• Καρκίνος της κεφαλής και του τραχήλου
• Καρκίνος του οισοφάγου
• Καρκίνος των ωοθηκών
• Καρκίνος των νεφρών
• Καρκίνος του ήπατος
• Μυέλωμα (ένας τύπος καρκίνου του αίματος)
• Μηνιγγίωμα (ένας τύπος όγκου στον εγκέφαλο)

Ποια είναι τα συμπτώματα της παχυσαρκίας;

Παρόλο που η παχυσαρκία είναι ασθένεια, δεν προκαλεί συγκεκριμένα συμπτώματα, όμως ο γιατρός, για να μπορέσει να κάνει διάγνωση, συνυπολογίζει τα ακόλουθα στοιχεία:

• Δείκτης μάζας σώματος: Ο Δείκτης Μάζας του Σώματος μετρά το μέσο σωματικό βάρος έναντι του μέσου ύψους του σώματος και χρησιμοποιείται για την ταξινόμηση της παχυσαρκίας.
• Σχήμα σώματος: Οι γιατροί μετρούν την περίμετρο της μέσης.

Ταξινόμηση παχυσαρκίας με βάση τον Δείκτη Μάζας του Σώματος

• Παχυσαρκία κατηγορίας Ι: Δείκτης Μάζας του Σώματος 30 – λιγότερο από 35 kg/m²
• Παχυσαρκία κατηγορίας ΙΙ: Δείκτης Μάζας του Σώματος 35 – λιγότερο από 40 kg/m²
• Παχυσαρκία κατηγορίας III: Δείκτης Μάζας του Σώματος 40+ kg/m²

Ταξινόμηση παχυσαρκίας με βάση την περίμετρο της μέσης

Σύμφωνα με τα Κέντρα Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων των ΗΠΑ (CDC), η περίμετρος της μέσης που είναι μεγαλύτερη από 89 εκατοστά στις γυναίκες και μεγαλύτερη από 101 εκατοστά στους άνδρες, δείχνει παχυσαρκία και αυξάνει τον κίνδυνο διαβήτη τύπου 2 και καρδιαγγειακής νόσου.

Ποιοι παράγοντες αυξάνουν τον κίνδυνο παχυσαρκίας;

Υπάρχουν πολλοί παράγοντες που μεμονωμένα ή συνδυαστικά, αυξάνουν τον κίνδυνο παχυσαρκίας, ανάμεσά τους οι ακόλουθοι:

• Ορισμένα φάρμακα
• Αναπηρία
• Διατροφικές συνήθειες
• Γενετική
• Έλλειψη φυσικής δραστηριότητας
• Έλλειψη ύπνου
• Στρες
• Υποκείμενα ζητήματα υγείας

Με πληροφορίες από το wikihealth.gr